UnReal World
UnReal World bắt đầu được phát triển năm 1990 và chia sẻ miễn phí vào năm 1992. Từ 2016 game được bán trên Steam, nhưng bạn vẫn có thể tải các bản cũ hơn trên trang web của game.
Thể loại sinh tồn là yếu tố chủ đạo phổ biến trong game ngày nay, nhưng phần khung sườn đã được phát triển từ lâu trong các tựa game như The Long Dark (2014) và The Forest (2014). Thực chất, một vài game vẫn còn thoi thóp suốt từ khi ra đời vào năm 1992 và vẫn luôn được hai nhà sáng tạo Sami Maaranen và Erkka Lehmus cập nhật.
UnReal World là một game roguelike sinh tồn 2D với bối cảnh thời Đồ sắt ở Phần Lan, tận dụng tối đa kết quả nghiên cứu kĩ thuật từ các bộ lạc cổ đại để tạo nên bộ khung cơ chế lối chơi. Dù từ lúc định hình, game đã có yếu tố viễn tưởng và phong cách phiêu lưu D&D nhưng bản chất hiện tại của game vẫn dựa trên chủ nghĩa hiện thực.
Trong các game như Minecraft, cuộc đi săn là một quá trình ngắn ngủi: chỉ đơn giản là giết thú vật, thu lượm thịt rồi đưa vào lửa để nấu nướng. Một chuyến đi săn trong UnReal World có thể mất đến vài ngày để lần theo dấu của động vật di cư, hay dựng vô số cái bẫy tiêu tốn rất nhiều tài nguyên để dồn con mồi vào tròng. Từng phần của thú săn đều sử dụng được, từ lột da, lông đến làm sạch xương và sau đó là lấy thịt để ăn. Thịt sẽ được trữ trong hầm dưới lòng đất hoặc được bảo quản theo nhiều cách khác nhau để tránh bị thối rữa.

Việc bạn thành thạo đến đâu sẽ do một chuỗi các kĩ năng trong phần tạo nhân vật quyết định, và chúng cũng sẽ dần được cải thiện khi bạn sử dụng kĩ năng. Với kĩ năng cao hơn, tài nguyên thu được sẽ nhiều hơn và tốc độ xử lí cũng tăng. Điều này sẽ đặc biệt quan trọng vì bạn sẽ mất đến vài giờ trong game để thực hiện một công việc đơn giản như chặt cái cây đổ ra thành gỗ nguyên liệu.
Đây chỉ mới là một phần triết lí của UnReal World về tương tác trong game, vốn nổi tiếng về độ khó đến khắc nghiệt trong cộng đồng roguelike: bạn cần đầu tư rất nhiều thời gian để có thể sống thoải mái trong UnReal World.
Dù đến giờ, game vẫn chỉ có phần chơi đơn nhưng bạn sẽ không hề đơn độc nhờ các bộ lạc và những thương nhân ngoại quốc thường du hành đây đó. Bạn có thể tương tác khá sâu với họ và hoàn thành nhiệm vụ để thu thập vật phẩm hoặc đôi khi là tăng danh tiếng trong làng.
Phần thưởng không bao giờ chứa tiền vì tiền tệ không tồn tại trong game. Buôn bán sẽ dựa trên quan điểm thế nào là "trao đổi cân bằng", và cho hay nhận thêm vật phẩm sẽ chỉ giúp bạn cải thiện vị thế. Tất nhiên, người chơi cũng có thể gây chiến với các ngôi làng lân cận. Các thương nhân ngoại quốc có thể là nguồn cung cấp vật liệu hiếm như vũ khí và áo giáp sắt vốn không có tại địa phương; và với kĩ năng cũng như sự chuẩn bị phù hợp, bạn có thể hoàn toàn thống trị một ngôi làng để chiếm đất và chiến lợi phẩm. Thêm vào đó, bạn còn có nhân vật AI cùng đồng hành, giúp bạn làm các công việc xây dựng và sinh tồn hằng ngày. Việc cải tiến AI vẫn là hướng phát triển trọng tâm của game. Phiên bản 3.6 gần đây nhất đã có thêm NPC lang thang săn bắn khắp mọi nơi, mở ra nhiều cơ hội mới cho các mối quan hệ cộng tác và thù địch.

"Dwarf Fortress và Unreal World, hay nhiều tựa game roguelike dài hơi khác, có thể khá xa lạ với những người chơi mới nhưng biết làm sao được. Tôi thường nhận được phản hồi từ những người đã chơi từ cả thế kỉ trước ở tuổi thiếu niên, nói rằng họ không hiểu gì cả và game không hề hấp dẫn. Đến khi chơi lại sau 10 năm, họ thấy game bán chạy và được chơi nhiều. Những dự án game vượt thời gian này có lẽ chỉ hấp dẫn với các đối tượng trưởng thành. Chúng không phải là những tựa game dễ hiểu – hay dễ chơi nhất."
– Sami Maaranen, nhà đồng sáng tạo của Unreal World
UnReal World được cập nhật vài lần mỗi năm và trang web của game công bố danh sách những phần sẽ được bổ sung như cưỡi ngựa, nhạc cụ, tính năng kết hôn và đẻ con nối dõi, thậm chí là cả những NPC có nghi thức, cỗ bàn và nghi lễ trưởng thành theo mùa.
Danh sách này cứ mở rộng dần qua nhiều thập kỉ, và cùng với sự phát triển của công nghệ cũng như kĩ năng của các lập trình viên, game đã phát triển theo những hướng mới để trở nên phổ biến hơn. Những yếu tố viễn tưởng được nhắc đến ở trên không hề bị bỏ ngỏ hoàn toàn, và một hệ thống "pháp thuật" xoay quanh một nghi lễ mê tín dị đoan đã được trùng tu trong bản 3.5 năm 2018.
Tuy nhiên, thay vì dùng tay bắn ra tia sét hay ném cầu lửa diệt orc, phần này vẫn dựa trên những tín ngưỡng thần thoại cổ. Pháp thuật của UnReal World là nhúng gậy xuống nước trước khi câu để tăng cơ hội bắt được cá, hoặc là chỉ đeo găng len khi đặt lưới bẫy thỏ.

Những người chơi kì cựu sẽ hiểu cách sử dụng pháp thuật cổ, còn những người mới chơi sẽ luôn tự hỏi những thao tác này thật sự có tác dụng gì không. Bạn có thể yểm phép lên một vật phẩm bạn sở hữu hay tin rằng ấn giữ nút B sẽ giúp tăng khả năng bắt Pokemon thành công.
Phải thật sự nói rằng giao diện game rất cổ. Hầu hết phần điều khiển dựa hoàn toàn vào các phím và tổ hợp phím tắt. Phần đồ hoạ tuy đã qua khá nhiều lần cải tiến theo năm tháng nhưng vẫn mang nét cổ đại. Chỉ cần chơi qua là bất kì ai có kiến thức tối thiểu về trò chơi điện tử cũng có thể thấy rằng game còn cần cải thiện nhiều về cách điều khiển.
Dẫu vậy, UnReal World mang đến trải nghiệm hoàn toàn độc đáo và lôi cuốn, mang theo cả sự tự do, chiều sâu và những tuỳ chọn mà nhiều game hiện đại với chi phí sản xuất cao hơn không chạm đến được. MA
